نمایش خبر:

تبریز؛ از خاستگاه صنعت چاپ تا چشم‌انداز قطب چاپ شمال‌غرب

تبریز که بیش از دو قرن پیش دروازه ورود صنعت چاپ به ایران بود، امروز در آستانه گشایش نخستین موزه صنعت چاپ کشور قرار گرفته است؛ موزه‌ای که در کنار بازخوانی تاریخ این صنعت، ضرورت صیانت از میراث چاپ و حرکت به سمت نوسازی، هوشمندسازی و توسعه بازارهای صادراتی آن را یادآور می‌شود.

به گزارش پایگاه خبری تایسیزنیوز،سال‌ها تلاش برای راه‌اندازی موزه صنعت چاپ در تبریز امروز به ایستگاه پایانی خود رسیده و قرار است بعدازظهر امروز، همزمان با روز ملی صنعت چاپ، نخستین موزه صنعت چاپ کشور در این شهر گشایش یابد؛ مجموعه‌ای که بیش از ۲ هزار قطعه دستگاه و ابزارآلات چاپ را در خود جای داده و بخشی از تاریخ این صنعت را برای نسل‌های آینده روایت خواهد کرد.

مدیرکل فرهنگ و ارشاد اسلامی آذربایجان‌شرقی در آستانه گشایش این موزه، با اشاره به جایگاه تاریخی تبریز در صنعت چاپ گفت: امروز روزی است که سال‌ها تلاش برای ایجاد موزه چاپ در تبریز به ثمر می‌رسد و این رویداد، پیوندی میان کلمه و فناوری و پلی میان نسل‌های مختلف است.

نعمت الله پایان اظهار کرد: تبریز نخستین گره‌گشای صنعت چاپ در ایران بوده و نخستین چاپخانه‌ها در اوایل قرن نوزدهم میلادی در این شهر بنیان گذاشته شده‌اند؛ از این رو این شهر همواره یکی از مراکز مهم نشر، آگاهی و انتقال دانش در کشور بوده است.

وی با اشاره به رویکرد وزارت فرهنگ در حرکت از اقتصاد صنعتی به اقتصاد خلاق افزود: حمایت از نوسازی و هوشمندسازی صنعت چاپ در اولویت قرار گرفته است و با توجه به ظرفیت‌های موجود، تلاش می‌شود تبریز به قطب صنعت چاپ شمال‌غرب کشور تبدیل شود.

وی توسعه بازارهای صادراتی را یکی دیگر از ظرفیت‌های صنعت چاپ عنوان کرد و گفت: امروز واحدهای چاپ صنعتی بزرگی در تبریز فعالیت می‌کنند و باید از ظرفیت این مجموعه‌ها برای توسعه صنعت چاپ و حضور در بازارهای صادراتی استفاده کرد.

تبریز ظرفیت تاریخی گسترده‌ای برای موزه‌سازی دارد

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی آذربایجان‌شرقی نیز با تبریک روز ملی صنعت چاپ به فعالان این حوزه گفت: با افتتاح موزه چاپ، تعداد موزه‌های استان به ۴۸ مورد می‌رسد و آذربایجان‌شرقی پس از تهران بیشترین تعداد موزه را در کشور دارد.

احمد حمزه‌زاده افزود: برنامه ما تحقق ایده «یک شهر، یک موزه» و افزایش تعداد موزه‌های استان به ۷۰ مورد است، چرا که فعالیت موزه‌ها یکی از شاخص‌های مهم ارزیابی شهرها در معیارهای بین‌المللی است و افزایش آنها می‌تواند به ارتقای جایگاه شهرهای استان در مجامع بین‌المللی کمک کند.

وی با اشاره به پیشینه تاریخی تبریز اظهار کرد: این شهر در طول تاریخ حدود ۵۰۰ سال و در پنج دوره پایتخت حکومت‌های مختلف بوده و به همین دلیل ظرفیت‌های تاریخی بزرگی برای موزه‌سازی دارد.

مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی آذربایجان‌شرقی گفت: بیش از چهار هزار و ۸۰۰ اثر تاریخی در استان وجود دارد که بیش از ۲ هزار و ۲۰۰ مورد آن ثبت ملی شده و ۶ مجموعه استان نیز در فهرست میراث جهانی به ثبت رسیده است؛ تنها در مجموعه بازار تاریخی تبریز ۲۷ باب مسجد ثبت جهانی شده است.

حمزه‌زاده همچنین با اشاره به اقدامات انجام شده برای ثبت جهانی جنگل‌های ارسباران در فهرست یونسکو، ابراز امیدواری کرد با تحقق این موضوع، یک اثر طبیعی دیگر از آذربایجان‌شرقی نیز جهانی شود.

فرسودگی ماشین‌آلات، مانع توسعه صنعت چاپ

رئیس اتحادیه چاپخانه داران آذربایجان‌شرقی نیز با تأکید بر جایگاه تاریخی تبریز در صنعت چاپ گفت: اگر بخواهیم از ریشه‌های صنعت چاپ در ایران سخن بگوییم، نمی‌توان تبریز را از آن حذف کرد، زیرا صنعت چاپ از این شهر وارد ایران شده است.

علی عافیت افزود: باید تلاش کنیم افتخار نخستین بودن تبریز در حوزه چاپ حفظ شود؛ صنعت چاپ در گذشته بیشتر به تولید محتوای فرهنگی می‌پرداخت اما امروز ادامه حیات بسیاری از صنایع به این صنعت وابسته است.

وی با اشاره به وجود ۴۱۵ مجوز چاپخانه در آذربایجان‌شرقی، فرسودگی ماشین‌آلات را یکی از مهم‌ترین مشکلات این صنعت دانست و گفت: متوسط عمر دستگاه‌های چاپ در استان بین ۲۶ تا ۳۰ سال است.

عافیت ادامه داد: اگر بخواهیم در صنعت بسته‌بندی و صادرات موفق باشیم، باید صنعت چاپ را ارتقا دهیم، اما نوسازی این صنعت هزینه بسیار بالایی دارد.

وی با اشاره به شیوه نوسازی صنعت چاپ در کشورهای پیشرفته اظهار کرد: در این کشورها بخشی از هزینه نوسازی توسط چاپخانه‌ها، تسهیلات دولتی و شرکت‌های سازنده ماشین‌آلات تأمین می‌شود، در حالی که چنین سازوکاری در کشور ما وجود ندارد.

رئیس اتحادیه چاپخانه داران آذربایجان‌شرقی همچنین بر ضرورت آموزش نیروی انسانی تأکید کرد و گفت: نیروی انسانی صنعت چاپ در گذشته صرفاً اپراتور دستگاه بود اما امروز اپراتور باید چندین تخصص را به صورت همزمان داشته باشد و این امر مستلزم آموزش جدی و متناسب با نیازهای روز است.

وی افزود: صنعت چاپ در صادرات نیز نقش مهمی دارد و اگر به‌موقع ارتقا یابد، می‌تواند ارزش افزوده قابل توجهی برای کشور ایجاد کند؛ موضوعی که تحقق آن نیازمند نوسازی ماشین‌آلات و استفاده از دستگاه‌های روز است.

روایت یک علاقه شخصی از کتابفروشی تا موزه چاپ

مدیر و بنیانگذار موزه چاپ تبریز نیز درباره شکل‌گیری این مجموعه گفت: علاقه من به صنعت چاپ از دوران کودکی و از فعالیت پدرم در کتابفروشی «ادب» در محله دوه‌چی تبریز شکل گرفت.

رشید کفیلی افزود: پدرم دستگاه دفتربندی نیز داشت و همین موضوع علاقه من به این صنعت را بیشتر کرد و در ادامه به جمع‌آوری دستگاه‌ها و ابزارهای قدیمی چاپ پرداختم.

وی اظهار کرد: از سال ۱۳۹۴ برای راه‌اندازی موزه چاپ در دبیرستان فردوسی تبریز تلاش کردیم اما این موضوع محقق نشد و در نهایت به این نتیجه رسیدیم که باید خودمان برای حفظ این میراث اقدام کنیم.

کفیلی گفت: قدیمی‌ترین دستگاه موجود در این مجموعه یک دستگاه برش با بیش از ۱۰۰ سال قدمت است و در مجموع بیش از ۲ هزار قطعه دستگاه و ابزارآلات چاپ در موزه گردآوری شده است.

نخستین موزه صنعت چاپ کشور قرار است بعدازظهر امروز در تبریز گشایش یابد؛ رویدادی که از یک سو روایتگر پیشینه و نقش تاریخی این شهر در ورود صنعت چاپ به ایران است و از سوی دیگر، ضرورت پیوند این میراث تاریخی با آینده صنعت چاپ، نوسازی فناوری، تربیت نیروی انسانی متخصص و توسعه بازارهای صادراتی را پیش روی فعالان این حوزه قرار می‌دهد.

این خبر چقدر برای شما مفید بود؟ با ثبت امتیاز به بهتر شدن محتوای تایسیز کمک کنید.
امتیاز فعلی: 0,0/۵
👤
نویسنده خبر

فرزاد ملازاده

💬
صدای شما

دیدگاهتان را با ما در میان بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

ثبت دیدگاه جدید