در نشست رسانهای نخستین جشنواره ملی فیلم اقوام ایرانی مطرح شد؛
جشنوارهای که جایش خالی بود/ فرصتی برای اتحاد و بازنمایی اقوام ایرانی در سینما/ به فعالیت هنرمندان عنوان عادی سازی اطلاق نکنیم
کمال تبریزی دبیر نخستین جشنواره ملی فیلم اقوام ایرانی در آیین رونمایی از پوستر این رویداد که توسط ناصر فرشاد طراحی شده است، گفت: ضرورت برگزاری جشنواره فیلم اقوام ایرانی سالهاست احساس میشد و حالا هرکه بخواهد در این رویداد به ما کمک کند، استقبال میکنیم و این به معنای عادیسازی نیست.
به گزارش روابط عمومی نخستین جشنواره ملی فیلم اقوام ایرانی، مراسم رونمایی از پوستر نخستین جشنواره ملی فیلم اقوام ایرانی و نشست خبری کمال تبریزی دبیر و مهدی حیدری رییس این رویداد، ظهر روز سهشنبه ۲۷ تیرماه در سالن سیفالله داد خانه سینما با اجرای میثم کریمی برگزار شد.
در ادامه نیلوفر علیپور کامران بازیگر تئاتر به همراه اصغر جنابی خواننده اپرا اجرای پرفورمنسی را تقدیم به حاضران کردند.
کمال تبریزی دبیر این رویداد نیز در ابتدای این برنامه با ذکر خاطرهای طنزآمیز از ابوالفضل جلیلی گفت: یک روز یک ایرانی تبریزی، بالای یک بلندی ایستاده بود. بعد آقایی به اسم ابوالفضل جلیلی او را در آن بلندی دید و به خاطر سابقه دوستی دستی پشت او زد و گفت چطوری کمال؟ آنگاه آن مرد ایرانی تبریزی سقوط کرد و به پایین افتاد سپس خبرنگاران دور او جمع شدند و گفتند چه شده است!؟
- چرا دبیری این رویداد را پذیرفتم؟
تبریزی در ادامه با بیان دلایل پذیرش دبیری این رویداد مطرح کرد: دلیل اینکه پذیرفتم دبیر هنری این جشنواره باشم دو چیز است؛ یکی شهر تبریز که خودم را مدیون آن میدانم در حالی که خیلی کم به آن پرداختهام و امیدوارم قبل از بازنشستگی یک کار سینمایی یا سریال در شهر تبریز بسازم. دلیل دوم این است که در کشور ما جشنوارههای فیلم زیادی برگزار میشود اما این جشنواره که قرار است به ابتکار آقای حیدری و همکارانش در تبریز برگزار شود فیلمهایی را برای اولین بار نمایش خواهد داد که مربوط به زبان و آداب و رسوم اقوام مختلف میشود.
این کارگردان سینما ادامه داد: به نظرم چنین جشنوارهای باید سالها پیش برگزار میشد تا این همدلی اقوام ایجاد شود و اتحاد و یکپارچگی بین قومیتهای زیبای ما با آن فرهنگ گسترده صورت گیرد. به همین دلیل فکر کردم این جشنواره میتواند تاثیرگذار باشد و به لحاظ مفهومی کمک کند به اتفاقاتی که در شرایط اخیر با آن رو به رو هستیم و روی یکپارچگی و اتحاد تاکید داشته باشد. با شناختی که از دوستانم در تبریز دارم، به نظرم این رویداد میتواند قدم معتبری باشد.
وی افزود: تبریزیها همیشه کارهای ماندگاری انجام میدهند و امیدوارم این جشنواره هم سالها عمر کند. امیدوارم شرایطی پیش بیاید که این جشنواره کاملا مستقل و مردمی برگزار شود. البته نمیشود پشتیبانی نهادها را نداشت، از ارشاد میخواهیم که برای صدور پروانه نمایش فیلمها کمک کند و ارشاد استان هم به ما کمک کند، دلم میخواهد شرایطی فراهم شود که این جشنواره هویت مردمی خود را برای همیشه حفظ کند.
حیدری: جای خالی جشنواره فیلم اقوام حس میشد
سپس مهدی حیدری رییس جشنواره، فیلمساز و مدرس دانشگاه روی صحنه آمد و گفت: آقای جلیلی دیشب با من تماس گرفتند و متوجه شدم تهران نیستند، در اینجا یادی از این بزرگوار میکنم. دوستی آقای جلیلی و من به ۲۰ سال قبل بازمیگردد. چند ماه قبل به او زنگ زدم و با او درباره این جشنواره صحبت کردم. او سالها درباره اقوام کار کرده و بر این حوزه اشراف دارد.
وی در بخش دیگری از صحبتهای خود عنوان کرد: ما درباره دبیری این جشنواره دغدغه این را داشتیم هنرمندی را انتخاب کنیم که هم ما را حمایت کند، هم به ما کمک کند و هم به این جشنواره نشان ویژه بدهد. برای این امر افراد زیادی به ما پیشنهاد شد ولی در نهایت به آقای تبریزی رسیدیم که نام تبریز را با نام خود با مسمی کرده است. خوشحالم که ایشان دبیری را پذیرفتند و ما را تنها نمیگذارند. ما قدردان ایشان هستیم و تبریز و کشور به او افتخار میکند.
حیدری گفت: حدود یک سال و نیم پیش ما درباره اقوام پژوهش کردیم و حتی من مقالهای درباره اقوام نوشتم البته خداراشکر جشنوارههایی با موضوع اقوام در حوزه موسیقی و تئاتر داریم اما جای فیلم خالی بود. من چند سال در سیستان و بلوچستان کار و با بلوچهای عزیز زندگی کردم. از همین رهگذر فکر کردیم چه بهتر که جشنوارهای برای این موضوع برگزار کنیم و در این راه به کمک همه شما نیاز داریم.
- انتقاد مرضیه برومند از قدرناشناسی مسئولان
در ادامه مرضیه برومند مدیرعامل خانه سینما پشت تریبون قرار گرفت و توضیح داد: این جشنواره خیلی جذاب و هیجانانگیز است، از صمیم قلب میگویم دلم برایش رفته است چون کمتر کشوری در دنیا وجود دارد که اینقدر تنوع اقوام، آداب و رسوم و طبیعت داشته باشد. دیگر خودمان که میدانیم هیچ مملکتی در جهان نیست که به فاصله کوتاهی در گوشهای از آن هم بتوانی شنا کنی و هم در گوشهای دیگر اسکی بازی کنی! پس باید قدر آن را بدانیم اما آنچه که من را آزرده میکند این است که مسئولان و ما قدر داشتهها و ثروت ملی خودمان را نمیدانیم و باید تلاش کرده و آن را حفظ کنیم. باید به رنگها، موسیقی، رقص و صنایع دستی اقوام توجه شود و خوشحالم که توجه فیلمسازان به این موضوع جلب شده است. امیدوارم جشنواره موفقی داشته باشیم. - فرهاد قائمیان: همه ما یک ملت هستیم
سپس فرهاد قائمیان بازیگر سینما و تلویزیون روی صحنه آمد و مطرح کرد: آقای تبریزی مثل همیشه بزرگمنشانه در عرصه هنر و فرهنگ این سرزمین فعالیت میکنند، او سریالی به نام «شهریار» ساخت که ریشه در ادب و فرهنگ این سرزمین داشت، در آن سریال من این افتخار را داشتم که نقش پدر شهریار را بازی کنم.
وی خطاب به کمال تبریزی عنوان کرد: حالا که شما و دوستان دیگر این اقدام را بنیان گذاشتید برای ایران یک غنیمت و افتخار است که هنوز این تعهد و عرق ملی از بین نرفته، خوشحالم که اینجا در خدمت شما هستم. به نظرم بزرگترین نتیجهای که این جشنواره خواهد داشت این است که ما خواهیم گفت یک ملت هستیم و همه اقوام کنار هم هستند. در شرایطی که فشارهای زیادی برای تجزیه این قومیتها و این خاک است از آقای تبریزی تشکر میکنم که چنین جشنوارهای را راه انداخت، آقای تبریزی شما فرمانده ما هستید و من سرباز شما. هر کجا حس کردید من میتوانم یک سپر به دست بگیرم در خدمت شما هستم.
قائمیان اظهار کرد: همه ما یک ملت هستیم و این ملت با هیچ باد و طوفانی از بین نمیرود. نسلی که الان فیلم میسازد، هم این موضوعات را به خوبی میداند.
شعردوست:همیشه اقوام یکی از دغدغههای جدی من بوده است
سپس علیاصغر شعردوست ادیب و پژوهشگر مطرح کرد: حضور در خانه سینما و در جمع هنرمندان به مناسبتی چنین خجسته باعث افتخار است. دورادور در جریان این مناسبت خجسته از طریق مدیر کل ارشاد تبریز بودم. در طی بیش از چهل سالی که در عرصه فرهنگ کار کردهام تا امروز در هر جایی که بودم همیشه اقوام یکی از دغدغههای جدی من بوده است. به آقای حیدری و موسسه فصل هنر تبریک میگویم که این مناسبت مهم، جدی و در عین حال ظریف را برعهده گرفتند.
وی در بخش دیگر از صحبتهای خود اظهار کرد: ما در بحث اقوام در حوزه نمایندگی مجلس آییننامهای برای فرهنگ اقوام تصویب کردیم و رییسجمهور وقت نسبت به این موضوع واکنش نشان داد البته تنها محصول آن طرح راهاندازی شبکههای استانی بود.
شعردوست گفت: فصل مشترک اقوام ایرانی، ایران، ایرانخواهی، تمامیت ارضی و جانبازی در این راه است به ویژه قومهایی که در مرزها زندگی میکنند.
در ادامه کمال تبریزی، مهدی حیدری، فرید حیدری مدیرعامل موسسه فضل هنر، شعر دوست، فرهاد قائمیان، دکتر عادل خانی مدیرکل امور آسیا و اقیانوسیه سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی روی صحنه آمدند و از پوستر این رویداد رونمایی کردند.
- انتظارها در حد اولین جشنواره باشد
در بخش بعدی نشست پرسش و پاسخ با حضور دبیر جشنواره برگزار شد که کمال تبریزی در ابتدای این بخش بیان کرد: من فکر میکنم باید انتظارها در حد اولین دوره جشنواره باشد. باید ببینیم برای دورههای بعدی آیا میشود سرمایهگذار و نهادها را به این حوزه وارد کرد یا نه تا در دورههای آتی بتوانیم فیلمهایی با زبان و گویشهای اقوام مختلف داشته باشیم. فکر میکنم در این سالها بیشتر در حوزه زبان آذری و ترکی فیلمهایی داشتهایم چون فکر میکنم شاخصههای مهمی برای فیلمی که خود را به یک قومیت خاص منتسب کند، وجود دارد. مثلا گاهی فیلمها اینطور بوده است که لوکیشن در جنوب بوده اما افراد به زبان فارسی صحبت کردهاند.
این کارگردان ادامه داد: البته دوستان به ما این امیدواری را دادهاند و گفتهاند که فیلمسازان گمنام در نقاط مختلف آثاری ساختهاند که در حیطه زبان محلی خود بودهاست اما امکان بروز نداشتهاند و میتوانند در این جشنواره باشند. ضمن اینکه باید ببینیم از فراخوان چقدر استقبال میشود. در ادامه باید با یک هیات انتخاب خوب آثار را گزینش کنیم تا فیلمها از ممیزیها صحیح و سالم بیرون دربیاید و بتوانند حتی جنبه نقد داشته باشند. با پیشینهای که از دوستان دارم و پیشینه شهر تبریز میتوانم بگویم معمولا اتفاقات خوب در پروژههای تبریز رخ داده است. امیدوارم این جشنواره هم همین ویژگی را داشته باشد.
اگر دوره اول درخشان برگزار شود فکر میکنم در دورههای بعدی کیفیت جشنواره بهتر هم خواهد شد. حتما گویش و رسوم محلی برای ما مهم است.
- فراخوان منتشر میشود
حیدری هم بیان کرد: ما در اولین دوره حتما ایرادهایی خواهیم داشت ولی میخواهیم یک کار تر و تمیز داشته باشیم که در شأن اقوام باشد. فراخوان امروز در سایت منتشر شد، برای اولین بار گفتیم دوستانی که از سال ۹۶ به بعد در حوزه اقوام آثاری ساختهاند فیلمهای خود را ارسال کنند. در جشنواره ما اینچنین نیست که فقط فیلمهایی با لوکیشنهای استانها را بپذیریم و باید سنخیتی با اقوام داشته باشند.
تبریزی مطرح کرد: انگار تنها جایی که نباید عادیسازی کند و نباید کارش را ادامه بدهد عرصه هنر و سینماست. در حالی که تمام صنفهای جامعه این روزها سر کار خود هستند. اما بالاخره هنرمندان هم باید کار خود را کنند. ضرورت جشنواره اقوام از خیلی وقت پیش حس شده بود و الان هرکه دلش بخواهد بیاید به ما کمک کند استقبال میکنیم و این به معنای عادیسازی نیست. این اشتباه است که فکر کنیم اگر دست از کار بکشیم معنیاش این است که عادیسازی نکردهایم. اتفاقا به نظرم بهتر است با موضوع برخورد و موضع و نگاه خودمان را مطرح کنیم. صرفا سکوت و انجام کار سیاسی از من برنمیآید.
حیدری هم در پایان گفت: فیلمهایی که به جشنواره راه پیدا کنند و داوری شوند، همزمان با تبریز در ۱۵ استان هم اکران خواهند شد.
محمود کلاری، رضا میرکریمی، حبیب رضایی، بهمن و بهرام ارک، اردشیر رستمی، مرتضی آتش زمزم، علیرضا بایرام زاده معاون گردشگری میراث فرهنگی استان آذربایجان شرقی، فرهاد قائمیان، کریم فرشاد مدیر اجرایی، خدابنده مشاور رییس جشنواره، رکسانا قهقرایی مدیر روابط عمومی جشنواره و… از دیگر حاضران در این مراسم بودند.